Demokratik Dil Kurumları tarafından "Statüden eğitime kadar müzakere için yeni bir çerçeve" sloganıyla 27-28 Haziran tarihlerinde Diyarbakır'da gerçekleştirilen Kürt Dil Konferansı'nın sonuç bildirgesi kamuoyuna açıklandı.
ÇandAmed Kongre Merkezi'nde düzenlenen basın toplantısında bildirgeyi konferans hazırlık komisyonu adına Leyla Kaymaz Kurmancî, Mehmet Şahin ise Kirmanckî (Zazaki) lehçesinde okudu.
Konferansın, Kürtçenin hukuki statüsü, anadil eğitimi, dil politikaları ve geleceğine ilişkin ortak bir yol haritası oluşturmayı amaçladığı belirtildi.
550 DELEGE VE 19 PANELİST KATILDI
Konferansa 550 delegenin katıldığı, yedi oturum boyunca 19 akademisyen ve panelistin sunum yaptığı aktarıldı.
Bildirgede, konferans süresince Kürtçenin hukuki statüsü, çok dilli eğitim modelleri, kültür ve medyanın dil üzerindeki etkisi, sivil toplumun rolü, yerel yönetimlerin dil politikaları ve Kürtçenin gelecek kuşaklara aktarılması gibi başlıkların ele alındığı ifade edildi.
"KÜRT DİL KURUMLARI KOMÜNÜ KURULACAK"
Sonuç bildirgesinde en dikkat çeken kararlardan biri, Kürt dili alanında faaliyet gösteren kurumların ortak bir yapı altında buluşmasını öngören Kürt Dil Kurumları Komünü oldu.
Bildirgede, dil kurumlarının ortak çalışma yürütmesi ve alınan kararların koordinasyon içinde uygulanabilmesi amacıyla yeni bir yapılanmanın oluşturulacağı belirtildi.
ANADİL EĞİTİMİ İÇİN YENİ ÖNERİLER
Konferansta, Kürtçenin korunması ve yaygınlaştırılması amacıyla farklı eğitim modelleri önerildi.
Bildirgede;
Özerk okullar,
Çevrimiçi eğitim platformları,
Gezici okullar,
Anaokulları,
Dil akademileri,
Dil vakıfları
gibi kurumların kurulmasına yönelik çalışmaların başlatılması tavsiye edildi.
Kürtçenin nesiller arası aktarımının güçlendirilmesinin konferansın temel hedeflerinden biri olduğu vurgulandı.
KAMUSAL ALANDA KÜRTÇE VURGUSU
Konferansta alınan kararlar arasında Kürtçenin kamusal alanda daha görünür hale getirilmesine yönelik öneriler de yer aldı.
Bildirgede;
Kurumların resmi belgelerinin öncelikle Kürtçe hazırlanması,
İnternet siteleri, sosyal medya hesapları ve basın açıklamalarının ilk olarak Kürtçe yayımlanması,
Kürtçe bilmeyen çalışanlara dil eğitimleri verilmesi,
Dil çalışmaları için kurum bütçelerinde pay ayrılması
önerileri sıralandı.
HER İKİ YILDA BİR KONFERANS DÜZENLENECEK
Sonuç bildirgesine göre Kürt Dil Konferansı iki yılda bir düzenlenecek.
Ayrıca 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı haftasının festival havasında kutlanması, bu tarihin Kürt dili çalışmalarının ortak takviminde merkezi bir yer edinmesi kararlaştırıldı.
KİRMANCKÎ/ZAZAKİ İÇİN AYRI KURUM ÖNERİSİ
Bildirgede, Kirmanckî/Zazakî lehçesinin geliştirilmesi amacıyla vakıf veya akademi niteliğinde özerk bir kurum kurulması önerildi.
Ayrıca kültürel içerik üretecek bağımsız bir Kirmanckî/Zazakî televizyon kanalının açılması yönünde oy birliğiyle tavsiye kararı alındığı açıklandı.
DİLİN HUKUKİ STATÜSÜ VE MÜZAKERE VURGUSU
Konferans sonuç bildirgesinde, Kürtçenin hukuki statüsünün güçlendirilmesine yönelik yasal düzenlemelerin önemine dikkat çekildi.
Bildirgede, Kürtçenin korunması, geliştirilmesi ve kamusal yaşamda kullanımının artırılması için farklı kurumlar arasında ortak çalışma yürütülmesi gerektiği belirtilirken, bu alandaki çalışmaların koordinasyonunu sağlayacak mekanizmaların oluşturulacağı ifade edildi.
