Halk Sağlığı Uzmanı Prof. Dr. Yasemin Açık, dijital mecralarda hızla yayılan sağlık önerilerine karşı vatandaşları dikkatli olmaya çağırdı. 3-9 Eylül Halk Sağlığı Haftası kapsamında değerlendirmelerde bulunan Prof. Dr. Açık, internette karşılaşılan her bilginin güvenilir olmadığını belirterek, özellikle ilaç ve tedavi süreçlerinde mutlaka hekim görüşü alınması gerektiğini vurguladı. Dijital platformların bilgiye erişimi kolaylaştırdığını ancak bu durumun beraberinde ciddi bir bilgi kirliliği getirdiğini ifade eden uzman isim, bireylerin kendi sağlıkları üzerinde karar alırken çok daha seçici davranmaları gerektiğini hatırlattı.
Sağlık okuryazarlığı ve bilgi kaynakları
Sağlık okuryazarlığının sadece bilgiye ulaşmak değil, ulaşılan bilginin doğruluğunu analiz edebilmek olduğunu aktaran Prof. Dr. Açık, Dünya Sağlık Örgütü'nün bu kavramı sağlığın temel belirleyicilerinden biri olarak gördüğünü belirtti. Sağlık Bakanlığı'nın 2024 yılı verilerine göre, vatandaşların sağlık konusunda en güvendiği kaynağın yüzde 69,1 ile aile hekimleri olduğunu hatırlatan Açık, buna karşın nüfusun büyük bir kısmının internet arama motorları, televizyon ve sosyal medya üzerinden sağlık bilgisi aradığını ifade etti. Özellikle yapay zeka araçlarının da devreye girmesiyle birlikte, ulaşılan bilginin doğruluğunu sorgulama sorumluluğunun her zamankinden daha kritik bir hale geldiğini dile getiren Prof. Dr. Açık, dijital mecralardaki her önerinin sorgusuz sualsiz uygulanmasının ciddi sağlık riskleri doğurabileceği konusunda uyardı.
Doğal ürünlerin gizli riskleri
Dijital mecralarda sıkça karşılaşılan bitkisel karışımlar ve doğal olduğu iddia edilen ürünlerin herkes için güvenli olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Açık, her bireyin vücut yapısının ve sağlık geçmişinin farklı olduğunu hatırlattı. Bir kişi için faydalı olan bir takviyenin, başka bir bireyde ciddi yan etkilere yol açabileceğini veya mevcut kullanılan ilaçlarla etkileşime girerek tedaviyi olumsuz etkileyebileceğini belirten uzman, özellikle kronik hastalığı olanlar, hamileler ve çocukların bu konuda çok daha dikkatli olması gerektiğini ifade etti. Sosyal medyada çok izlenen veya popüler kişilerce paylaşılan içeriklerin güvenilirliğinin kanıtı olmadığını belirten Açık, kesin çözüm vaat eden veya herkese uygun olduğu iddia edilen önerilere karşı mesafeli durulması gerektiğini söyledi.
Yapay zeka ve hekim kontrolü
Sağlık alanında yapay zeka araçlarının kullanımına da değinen Prof. Dr. Açık, bu teknolojilerin yalnızca bilgiye ulaşmada bir yardımcı olarak görülmesi gerektiğini, tanı koyma veya tedavi değiştirme gibi kritik süreçlerin asla bu araçlara bırakılmaması gerektiğini belirtti. Aynı belirtinin farklı hastalıkların habercisi olabileceğini ve bir kişinin sağlık durumunun yalnızca birkaç veriyle değerlendirilemeyeceğini ifade eden Açık, tanı ve tedavi süreçlerinin mutlaka bir hekim tarafından yönetilmesi gerektiğini yineledi. Sonuç olarak, dijital dünyadaki sağlık önerilerine karşı eleştirel bir bakış açısı geliştirilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Açık, sağlığın şansa bırakılmayacak kadar önemli olduğunu ve her türlü sağlık kararının uzman hekimlerin rehberliğinde alınması gerektiğini sözlerine ekledi.