Sağlık Bilimleri Üniversitesi Van Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Sebahattin Çelik, mide ve özofagus kanserlerinde erken teşhisin sağlanabilmesi adına Van genelinde toplum tabanlı tarama çalışmalarının ivedilikle başlatılması gerektiğini vurguladı. Van Valisi Dr. Ozan Balcı'nın destekleriyle basılı hale getirilen ve 2015-2025 yılları arasındaki verileri kapsayan kapsamlı rapor, MÖCED 2. Ulusal Mide ve Özofagus Cerrahisi Kongresi'nde uzmanlarla paylaşıldı.
11 Yıllık Veriler Risk Tablosunu Ortaya Koydu
Raporda yer alan verilere göre, 11 yıllık süreçte hastanede 66 bin 380 kişiye üst gastrointestinal sistem endoskopisi uygulandı. Patoloji sonuçları incelenen 45 bin 264 hastanın bin 469'unda malignite saptandı. Çalışmanın en çarpıcı bulgusu ise kanser tanısı alan hastaların yüzde 84,9'unun hastalığı lokal ileri veya metastatik evrede öğrenmiş olmasıydı. Prof. Dr. Çelik, bu verilerin erken tanıya yönelik tarama programlarının ne kadar elzem olduğunu kanıtladığını belirtti.
Bölgesel Pilot Çalışma Önerisi
Van ve Van Gölü Havzası'nın mide ve özofagus kanserleri açısından taşıdığı risklere dikkat çeken Prof. Dr. Çelik, Türkiye genelinde henüz kapsamlı bir tarama programı için yeterli veri bulunmadığını, bu nedenle Van'da bölgesel bir pilot çalışma başlatılmasının en doğru adım olacağını ifade etti. Önerilen bu modelde; yaş ve cinsiyet dağılımına göre kanser sıklığının belirlenmesi, endoskopi kapasitesinin optimize edilmesi ve maliyet-etkililik analizlerinin yapılması hedefleniyor.
Erken Tanı Hem Yaşam Hem Ekonomi İçin Kritik
Erken evrede yakalanan kanser vakalarının tedavi maliyetlerinin ileri evreye göre çok daha düşük olduğuna dikkat çekilen raporda, bu yaklaşımın hem hasta sağlığı hem de sağlık ekonomisi açısından büyük avantaj sağlayacağı belirtildi. Meme, rahim ağzı ve kalın bağırsak kanserlerinde olduğu gibi mide ve özofagus kanserleri için de toplum temelli tarama programlarının geliştirilmesi, bölgedeki kansere bağlı ölümlerin azaltılması için en önemli çözüm yolu olarak görülüyor.
