MİT Başkanı İbrahim Kalın, Kürt meselesinin çözümünün yalnızca PKK'nın silahsızlandırılmasıyla mümkün olmayacağını belirterek demokratikleşme ve reform adımlarının da atılması gerektiğini söyledi. Kalın, PKK yönetiminden sürecin ilerleyişine yönelik bir miktar direnç bulunduğunu da ifade etti.
“Kürtlerin dışlanmışlık hissini ele almak zorundasınız”
MİT Başkanı İbrahim Kalın, ORSAM tarafından Ankara'da düzenlenen “Ortadoğu'da Yeni Bir Bölgesel Toplum Sözleşmesi Arayışı” konferansında Kürt meselesi, yeni süreç, PKK'nın silahsızlandırılması ve Suriye'deki gelişmelere ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Gazeteci Mehmet Aslan'ın sosyal medya hesabından aktardığına göre Kalın, Oxford Üniversitesi'nden Galip Dalay'ın sorularını yanıtlarken Kürt meselesinin temelinde dışlanma, ayrımcılık ve haklardan mahrum bırakılma hissinin bulunduğunu söyledi.
Meselenin çözümü için tarihsel ve toplumsal nedenlerin doğru değerlendirilmesi gerektiğini belirten Kalın, Kürtlerin kendilerini dışlanmış hissetmesine yol açan sorunların ele alınmasının zorunlu olduğunu vurguladı.
“Silahsızlanma ve demokratik reform birlikte yürümeli”
Yeni sürecin iki temel ayağı bulunduğunu ifade eden Kalın, ilk aşamanın silahsızlanma, ikinci aşamanın ise meselenin temel nedenlerine yönelik demokratikleşme adımları olduğunu kaydetti.
Kimlik, toplumsal hafıza, çokkültürlülük ve aidiyet konularının kapsamlı reformlarla ele alınması gerektiğini belirten Kalın, sürecin yalnızca silahsızlanmaya indirgenmesi halinde eksik kalacağını söyledi.
Kalın, silahların kullanıldığı veya tehdit unsuru olarak tutulduğu bir ortamda demokratik entegrasyonun sağlanamayacağını dile getirerek, silahsızlanmanın yanı sıra kapsayıcılık, bütünleşme ve demokratik reformların da hayata geçirilmesi gerektiğini ifade etti.
“PKK'nın lider kadrosundan bir miktar direnç var”
Sürecin ilerleyişine ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Kalın, PKK'nın lider kadrosundan kaynaklanan bazı dirençlerin bulunduğunu söyledi.
Beklenen hızda ilerleme sağlanamadığını belirten Kalın, tarafların sürecin nasıl sonuçlanacağına ilişkin kaygılarının bulunduğunu, bu konuların görüşmelerde ele alındığını aktardı.
PKK üst yönetiminin sürece bağlılığının teyit edildiğini kaydeden Kalın, silahsızlanma aşamalarının tamamlanması, Milli Güvenlik Kurulu'nun (MGK) onayının alınması ve mevcut paketin kapsamı dışında kalan PKK mensuplarını da içerecek ek yasal düzenlemelerin çıkarılmasının ardından sürecin hızlanacağını söyledi.
“Kürtler Suriye'nin önemli bir parçası haline geliyor”
Suriye ve Irak'ta IŞİD'e karşı mücadelede Kürtlerin ağır bedeller ödediğini hatırlatan Kalın, Kürtlerin Suriye'deki devlet kurumlarına ve siyasi mekanizmalara katılımını önemli bir kazanım olarak değerlendirdi.
Kalın, Suriye'de Kürtlerin artık ülkenin önemli bir parçası haline geldiğini belirterek, Şara yönetiminin Kürtlerin kültürel ve dil haklarına ilişkin hukuki güvence sağlayan bir cumhurbaşkanlığı kararnamesi yayımladığını ifade etti.
Suriye'de Kürt siyasi temsilcilerin farklı görevler üstlendiğini aktaran Kalın, PYD'den bir ismin Savunma Bakan Yardımcılığına, bir diğer ismin Haseke Valiliğine getirildiğini; Mazlum Abdi'nin cumhurbaşkanı danışmanlığı, İlham Ahmed'in ise parlamentoda milletvekilliği görevini yürüttüğünü söyledi.
Kalın, Kürtlerin yalnızca Türkiye'de değil, yaşadıkları diğer ülkelerde de demokratikleşme ve toplumsal bütünleşme süreçlerine ihtiyaç duyduğunu belirterek, bölgedeki etnik ve mezhepsel çeşitliliğin çatışma nedeni değil, zenginlik kaynağı haline gelebileceğini kaydetti.
