Türkiye’de hak mücadelesinin en köklü çınarlarından biri olan İHD, 40 yıllık serüvenini İstanbul’da düzenlenen bir basın açıklamasıyla kutladı. Dernek yönetimi, hukuk sisteminin bugün geldiği noktayı "ihlal faili" olarak tanımlarken, barış çağrısını yineledi.
12 Eylül darbesinin karanlık günlerinde, işkencenin ve hukuksuzluğun kol gezdiği bir atmosferde temelleri atılan İnsan Hakları Derneği (İHD), 40’ıncı yılını geride bıraktı. İstanbul Sultanahmet Meydanı’nda bir araya gelen hak savunucuları, 1986 yılından bu yana süren "insan onuru" mücadelesinin kararlılıkla devam edeceğini vurguladı.
Dört on yıla sığan ağır bedeller
İHD İstanbul Şube Başkanı Avukat Jiyan Tosun tarafından okunan açıklamada, derneğin 98 cesur ismin öncülüğünde kurulduğu hatırlatıldı. Geçmişten bugüne devletin güvenlik eksenli politikalarıyla sürekli bir çatışma içerisinde olduklarını belirten Tosun, bu duruşun bedelinin ağır olduğunu ifade etti. 1990’lı yılların faili meçhul cinayetlerinde 23 üyesini kaybeden, şubeleri bombalanan ve yöneticileri silahlı saldırılara maruz kalan İHD, tüm baskılara rağmen geri adım atmadıklarını belirtti.
Yargı bağımsızlığı yerini baskıya bıraktı
Derneğin 40’ıncı yıl dönümü mesajında en dikkat çeken bölüm ise güncel yargı pratiklerine yönelik eleştiriler oldu. İHD, bugün Türkiye’de yargının temel hakları koruyan bir kalkan olmaktan çıktığını, aksine hak ihlallerinin doğrudan faili haline geldiğini savundu. Açıklamada; gazetecilerin, akademisyenlerin ve siyasetçilerin yargısal tacizle susturulmaya çalışıldığı, tecrit uygulamalarının derinleştiği ve İstanbul Sözleşmesi'nden çekilme kararıyla kadınların yaşam hakkının riske atıldığı kaydedildi.
Barış için yeni bir fırsat kapısı
Kürt meselesinin çözümüne dair de önemli mesajlar veren İHD, 1 Ekim 2024 itibarıyla gündeme gelen yeni süreci, toplumsal barış adına tarihi bir fırsat olarak nitelendirdi. Kalıcı bir huzur ortamı için somut adımların atılması gerektiğini belirten dernek yönetimi; Anayasa Mahkemesi ve AİHM kararlarının uygulanması, hasta mahpusların serbest bırakılması ve Abdullah Öcalan’ın tecrit koşullarının kaldırılarak müzakere sürecine dahil edilmesi çağrısında bulundu.
"Mirası geleceğe taşıyacağız"
Sultanahmet’teki buluşma, 40 yıl önce yakılan meşalenin sönmeyeceği vurgusuyla noktalandı. İHD temsilcileri, hakikatin peşinde, barışta ısrarcı ve insan onurunu her şeyin üzerinde tutan bir çizgide yürümeye devam edeceklerini belirterek, tüm topluma "insan haklarını savunmaktan vazgeçmeyin" mesajı verdi.