Bitlis'in Ahlat ilçesinde, bölgenin simgesi haline gelen geleneksel taş işçiliğini korumak ve gelecek nesillere aktarmak amacıyla kapsamlı bir çalıştay düzenlendi. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yaşayan Miras ve Kültürel Etkinlikler Genel Müdürlüğü tarafından 2022 yılında UNESCO Acil Koruma Gerektiren Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'ne dahil edilen bu kadim sanat, Ahlat Öğretmenevi'nde düzenlenen etkinlikte tüm yönleriyle ele alındı. Saygı duruşu ve İstiklal Marşı ile başlayan programda, Kültür ve Turizm Uzmanı Ahmet Tan, hazırlanan çalıştay raporunu katılımcılarla paylaştı.
Taşın sanata dönüştüğü kadim şehir
Bitlis Valisi Ahmet Karakaya, yaptığı konuşmada bir şehrin sadece binalardan ibaret olmadığını, asıl kimliğini tarihinden gelen kültürel dokusuyla kazandığını vurguladı. Ahlat'ın Kubbet'ül İslam kimliğiyle taş ustalığının zirve yaptığı bir merkez olduğunu belirten Vali Karakaya, ilçedeki kümbetlerden mezar taşlarına kadar her eserin muazzam bir sanat anlayışını yansıttığını ifade etti. UNESCO tesciliyle birlikte bu değerlerin artık çok daha geniş kitlelerce tanındığını belirten Karakaya, taş işçiliğinin sadece bir zanaat değil, aynı zamanda bir medeniyet mirası olduğunu dile getirdi.
Ustaların izleri Anadolu'nun dört bir yanında
Vali Karakaya, Ahlatlı ustaların elinden çıkan eserlerin sadece Bitlis sınırlarında kalmadığını, Sivas Divriği'den Erzincan'a kadar pek çok tarihi yapıda bu ustalığın izlerinin görüldüğünü hatırlattı. Taş ocağından çıkarılan ham maddenin sanatsal bir esere dönüşmesinin meşakkatli bir süreç olduğunu belirten Karakaya, bu kültürel zenginliği yaşatmanın hem kamu kurumlarının hem de vatandaşların ortak sorumluluğu olduğunu belirtti. Özellikle yeni yapılacak binalarda modern ihtiyaçların karşılanırken yöresel taş işçiliği dokunuşlarının kullanılmasının, kültürel süreklilik açısından büyük önem taşıdığını ifade etti.
Restorasyon ve gelecek vizyonu
Bitlis'in Türkiye'nin en fazla tescilli esere sahip illerinden biri olduğunu hatırlatan Vali Karakaya, anıt eserlerin restorasyonunda önemli bir mesafe katettiklerini belirtti. Taşın bir sanat eserine dönüştüğü bu coğrafyada, ustalığın bir meslek olarak genç kuşaklara aktarılması için çalışmaların süreceğini vurguladı. Çalıştay, akademisyenlerin, yerel yöneticilerin ve taş ustalarının katılımıyla gerçekleşen görüş alışverişleriyle devam etti. Etkinliğe Bitlis Vali Yardımcısı Tarık Safa Kahveci, Bitlis Eren Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necmettin Elmastaş, Ahlat Kaymakamı Özgür Kaya, Ahlat Belediye Başkanı Yavuz Gülmez ile çok sayıda sivil toplum kuruluşu temsilcisi ve el sanatkârı katıldı.