Diyarbakır’da madde bağımlılığıyla mücadele artık yalnızca danışmanlık merkezinde yürütülmeyecek. Hazırlıkları sürdürülen mobil ekipler mahallelere çıkacak, ailelerle doğrudan temas kuracak ve bağımlılığın erken belirtilerinden başvuru yollarına kadar kritik bilgileri evlerde anlatacak.
Çalışmanın dikkat çeken bir diğer ayağını kadınlara yönelik yataklı tedavi merkezi oluşturuyor. Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi, kadınların tedaviye erişimde yaşadığı güçlükleri azaltmak amacıyla yeni bir merkez açmaya hazırlanıyor.
Madde Bağımlılığı Danışmanlık ve Eğitim Merkezine nisan ayından bu yana 165 başvuru yapıldı. Başvuranlardan 93’ünün AMATEM’e yatışı sağlanırken danışanlar ve aileleriyle 1.500’ü aşkın görüşme gerçekleştirildi.

165 BAŞVURU, 1.500’DEN FAZLA GÖRÜŞME
Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı bünyesinde Ocak 2025’te açılan Madde Bağımlılığı Danışmanlık ve Eğitim Merkezi, nisan ayında aktif olarak başvuru almaya başladı.
Merkezde 2 psikolog, 2 sosyal hizmet uzmanı ve 2 destek personeli görev yapıyor. Çalışmalar ağırlıklı olarak madde bağımlılığı alanında yürütülürken imkânlar doğrultusunda alkol, kumar ve teknoloji bağımlılığına ilişkin başvurular da değerlendiriliyor.
Sosyal Hizmet Uzmanı Berfin Ayyıldız’ın paylaştığı verilere göre merkeze nisan ayından bu yana 165 kişi başvurdu. Bu kişilerden 93’ünün doğrudan Alkol ve Madde Bağımlılığı Tedavi Merkezlerine yatışı sağlandı.
Danışanlarla ve aileleriyle yürütülen takip sürecinde bugüne kadar 1.500’ü aşkın görüşme yapıldı. Diyarbakır Büyükşehir Belediyesinin açıklaması
HER BAŞVURU İÇİN AYRI PLAN HAZIRLANIYOR
Merkeze başvuran kişiler ilk olarak psikologlar ve sosyal hizmet uzmanlarıyla görüşüyor. Görüşmelerde kişinin ihtiyacı, sosyal ve ekonomik koşulları, riskli çevrelerle ilişkisi ve madde kullanımına yönelten etkenler değerlendiriliyor.
Elde edilen bilgiler doğrultusunda kişiye özgü destek, yönlendirme ve takip planı hazırlanıyor. İhtiyaç duyulması halinde danışanların AMATEM’e yönlendirilmesi ve tedavi sürecine erişimi sağlanıyor.
Kriz ve acil durumlarda danışan ile sağlık kuruluşu arasında bağlantı kurulurken gerekli test kiti gibi ihtiyaçların karşılanmasına da destek veriliyor.
Merkezde sunulan hizmetler gönüllülük temelinde yürütülüyor. Tedavi ve destek almak isteyenler randevu oluşturarak veya doğrudan merkeze başvurarak sürece dâhil olabiliyor.

AİLELER DE SÜRECİN PARÇASI
Bağımlılıkla mücadele yalnızca madde kullanan kişinin tedaviye yönlendirilmesiyle sınırlı tutulmuyor. Danışanların iyileşme sürecini devam ettirebilmesi için ailelerle de görüşmeler gerçekleştiriliyor.
Ailelere bağımlılık yaşayan kişiye nasıl yaklaşılması gerektiği, tedavi motivasyonunun nasıl desteklenebileceği ve olası risklerin nasıl fark edilebileceği anlatılıyor.
Merkez, ailelerin suçlayıcı veya dışlayıcı bir tutum yerine profesyonel destek mekanizmalarına başvurmasını amaçlıyor. Bağımlılığın yalnızca bireyin iradesiyle açıklanamayacak sağlık ve toplum sorunu olduğu vurgulanıyor.
KADINLAR İÇİN YATAKLI MERKEZ HAZIRLIĞI
Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi, kadınların bağımlılık tedavisine erişimini kolaylaştırmak amacıyla yataklı bir merkez açmayı planlıyor.
Kadınlara yönelik yataklı tedavi olanaklarının yetersiz olması, tedavi sistemine erişimi zorlaştırabiliyor. Uygun merkeze ulaşamayan kadınların motivasyon kaybı yaşayabildiği ve süreçten uzaklaşabildiği belirtiliyor.
Hazırlıkları devam eden merkezle kadınlara özgü ihtiyaçların dikkate alındığı bir tedavi ve destek sisteminin kurulması hedefleniyor. Projenin takvimi, kapasitesi ve hizmete başlayacağı tarihe ilişkin henüz ayrıntılı bilgi paylaşılmadı.
Büyükşehir ve ilçe belediyeleri bünyesinde yeni danışmanlık merkezlerinin açılması da hedefler arasında bulunuyor.
ÖNCELİK ÇOCUKLARIN MADDEYLE HİÇ TANIŞMAMASI
Merkezin faaliyetleri tedavi ve yönlendirmeyle sınırlı değil. Çocukların ve gençlerin madde kullanımıyla hiç karşılaşmamasını sağlamaya yönelik koruyucu çalışmalar da yürütülüyor.
Sosyal Hizmet Uzmanı Lokman Amaç, tedavinin hayati önem taşıdığını ancak en güçlü mücadelenin bağımlılık başlamadan önce verilmesi gerektiğini belirtti.
Özellikle 12-15 yaş grubundaki çocuklar için düzenlenen atölyelerde doğrudan madde isimleri üzerinden bir anlatım yapılmıyor. Bunun yerine sağlıklı yaşam ve kendini koruma becerilerine odaklanılıyor.
Atölyelerde şu konular ele alınıyor:
Sağlıklı karar verme
Akran baskısıyla başa çıkma
Doğru arkadaşlık ilişkileri kurma
İnternetin zararlarını fark etme
Stresle mücadele etme
Riskli durumlarda “hayır” diyebilme
Karar vermeden önce sonuçları değerlendirme
Çalışmalar, çocukların yaşlarına uygun oyunlar ve uygulamalarla gerçekleştiriliyor.
MOBİL EKİPLER MAHALLELERE ÇIKACAK
Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi, bağımlılıkla mücadeleyi merkeze başvuranlarla sınırlı bırakmamak için mobil ekipler kuruyor.
Önümüzdeki dönemde saha çalışmalarına başlaması planlanan ekipler, mahallelerde aileleri ziyaret edecek. Görüşmelerde bağımlılığın belirtileri, risk faktörleri, korunma yöntemleri ve profesyonel destek alınabilecek kurumlar hakkında bilgi verilecek.
Çalışmaların broşür, afiş, billboard ve kamu spotlarıyla desteklenmesi planlanıyor. Belediye personeline de bağımlılık belirtilerini tanıma ve başvuru yapan aileleri doğru kurumlara yönlendirme konusunda eğitim veriliyor.
HEDEF ERKEN FARK ETMEK VE DOĞRU YERE YÖNLENDİRMEK
Mobil ekiplerin temel amaçlarından biri, ailelerin çocuklarda veya gençlerde yaşanan değişiklikleri erken fark etmesini sağlamak olacak.
Davranış değişikliklerinin tek başına madde kullanımı anlamına gelmediği, ailelerin kendi başlarına teşhis koymak yerine uzman desteğine başvurması gerektiği anlatılacak.
Saha çalışmalarıyla başvuru kanallarının daha görünür hale getirilmesi ve destek almak isteyen kişilerin doğru kurumlara zaman kaybetmeden ulaşması hedefleniyor.