Muş’un Varto ilçesinde yapılmak istenen JES projesine karşı köylülerin başlattığı nöbet sürerken, şirketin ilk sondaj için belirlediği 20 Mayıs tarihi yaklaşınca bölgede tansiyon yükseldi.
Xwarik meralarında nöbet sürüyor
ABD merkezli IGNIS H2 Enerji Üretim A.Ş. tarafından Varto’da kurulması planlanan Jeotermal Enerji Santrali (JES) projesine karşı bölge halkının başlattığı direniş kritik aşamaya geldi.
24 Nisan’da düzenlenen kitlesel mitingin ardından Xwarik (Çallıdere) köyü meralarında kurulan çadır nöbeti 16 gündür aralıksız devam ediyor. Bölge halkı, sivil toplum örgütleri ve ekoloji platformları, şirketin 20 Mayıs’ta ilk sondaj kuyusunu açmayı planladığını belirterek nöbet alanını terk etmiyor.
10 kuyudan 9’unun ruhsat süresi doldu
Projeyle ilgili dikkat çeken bir gelişme de ruhsat sürecinde yaşandı. İlk etapta 10 sondaj kuyusu açılması planlanan bölgede, 9 kuyunun ruhsat süresinin yasal süre içinde yenilenmediği ortaya çıktı.
Varto Ekoloji Platformu ve köy komitelerinin yürüttüğü takip sonucu, şirketin şu an yalnızca tek bir kuyu üzerinden işlem yapabileceği belirtildi.
Çadır nöbetinin de ruhsatı halen aktif olan kuyunun planlandığı bölgede sürdürülmesi dikkat çekti.
Köylüler dönüşümlü nöbet tutuyor
Xwarik köyü meralarındaki nöbet alanı bölgedeki direnişin merkezi haline geldi. Her gün farklı köylerden gelen yurttaşlar nöbeti devralırken, alan 24 saat boyunca boş bırakılmıyor.
Son olarak Sofyan ve İçmeler köylerinden gelen yurttaşların sürdürdüğü nöbeti, Şeman ve Mezra Zerdo sakinleri devraldı.
Akşam saatlerinde kültürel etkinlikler düzenlenirken, dayanışma grupları da bölgeye destek ziyaretlerinde bulunuyor.
“Hayvancılık ve tarım zarar görecek”
Varto’daki mera alanlarının bölge hayvancılığı açısından hayati önemde olduğunu belirten köylüler, JES projesinin çevresel risklerine dikkat çekiyor.
Ekoloji platformları, sondaj sırasında yer altından çıkarılacak akışkanın bor, arsenik, lityum ve sülfür gazı gibi maddeler içerebileceğini ve bunun mera alanlarına zarar verebileceğini savunuyor.
Bölge halkı, tarım ve hayvancılığın zarar görmesi halinde göç riskinin artacağı uyarısında bulunuyor.
Deprem riski endişesi
Projeye yönelik tartışmaların merkezinde deprem riski de yer alıyor. Sondaj alanının, Kuzey Anadolu Fay Hattı ile Doğu Anadolu Fay Hattı’nın kesişim bölgesindeki Karlıova Üçlü Eklemi üzerinde bulunduğu belirtiliyor.
Uzmanların daha önce dikkat çektiği bölgede yapılacak derin sondaj çalışmalarının mikro depremleri tetikleyebileceği yönündeki bilimsel çalışmalar, yurttaşların kaygısını artırıyor.
1966’daki büyük Varto depremini hatırlatan bölge sakinleri, çevre ve yaşam alanlarını korumak için nöbeti sürdüreceklerini ifade ediyor.
