Mardin’in Midyat ilçesinde yaklaşık 3 bin yıllık köklü bir geçmişe sahip olan telkari sanatı, günümüzde ustaların maharetli elleriyle yaşatılmaya devam ediyor. İlçeyi ziyaret eden yerli ve yabancı turistler, bu kadim sanatın inceliklerini yakından görme fırsatı bulurken, ortaya çıkan eşsiz eserlere de büyük ilgi gösteriyor. 2021 yılında Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından coğrafi işaretle tescillenen telkariden üretilen takılar, bugün bölgeyi ziyaret edenlerin en çok tercih ettiği hediyelik eşyaların başında geliyor.
Geleneksel sanat koruma altında
Midyat ile özdeşleşen ve nesiller boyu usta-çırak ilişkisiyle aktarılan bu özel sanat, tescil süreciyle birlikte geleneksel üretim yöntemleri açısından koruma altına alındı. Gümüşün son derece ince teller haline getirilip çeşitli tekniklerle işlenmesiyle ortaya çıkan bu zanaat, büyük bir emek ve sabır gerektiriyor. Ustaların elinden çıkan yüzük, kolye, küpe, bileklik ve broş gibi ürünler, sadece birer takı değil, aynı zamanda bölgenin kültürel mirasını yansıtan birer sanat eseri niteliği taşıyor. Özellikle el işçiliğiyle hazırlanan bu parçalar, turistlerin bölgeye dair en kıymetli hatıraları arasında yer alıyor. Son dönemde bölgede çekimleri devam eden popüler televizyon dizilerinin de etkisiyle, Midyat’a yönelik kültür turlarında ciddi bir artış gözlemleniyor. Bu durum, telkari ürünlerine olan talebi de doğrudan olumlu yönde etkiliyor.
Turistlerin gözdesi oldu
Esnaf Elif Kılıç, el yapımı telkari ürünlerine yönelik yoğun bir ilginin olduğunu belirterek, turistlerin özellikle gümüş takılara ve kehribar ürünlere büyük rağbet gösterdiğini ifade ediyor. Midyat’ın turizm potansiyelinin her geçen gün arttığını vurgulayan Kılıç, tüm ziyaretçileri bu eşsiz el sanatlarını yakından görmeye davet ediyor. Telkari ustası Mahmut Aykat ise sanatın 3 bin yıllık tarihine dikkat çekerek, bu mirası gelecek kuşaklara aktarmanın gururunu yaşadıklarını dile getiriyor. Turistlerin el sanatlarına olan merakının kendilerini motive ettiğini belirten Aykat, ziyaretçilerin bu ürünleri eş, dost ve akrabalarına hediye olarak götürmesinin sanatın tanıtımına büyük katkı sağladığını belirtiyor. Midyat’ı ziyaret eden Merve Şalk, bölgenin tarihi dokusundan ve telkari işçiliğinden çok etkilendiğini ifade ederek, buradaki misafirperverliğin ve kültürel zenginliğin kendilerini büyülediğini söylüyor. Turist rehberi Aydeniz Kamer ise telkarinin sadece bir takı değil, bölgenin kimliğini yansıtan önemli bir değer olduğunu hatırlatıyor. Kamer, herkesin Midyat’a gelerek bu tarihi sanatı yerinde görmesini ve bölgenin kültürel mirasına tanıklık etmesini öneriyor.
