Budapeşte’de siyasi dengeler kökten değişiyor; Cumhurbaşkanı Tamas Sulyok, görev süresini noktalayan anayasa değişikliğini onaylayarak koltuğunu devretmeye hazırlanıyor.
Macaristan siyasetinde sular durulmuyor. Cumhurbaşkanı Tamas Sulyok, Tisza Partisi öncülüğünde parlamentodan geçen ve kendi görevine son veren anayasal düzenlemeyi resmen imzaladı. Bu kritik adımın ardından, yeni cumhurbaşkanı seçilene kadar geçici yetkiler Meclis Başkanı Agnes Forsthoffer’e devredildi. Pazartesi günü itibarıyla görevine başlayacak olan Forsthoffer, ülkenin yeni lideri belirlenene kadar süreci yönetecek.
Hukuki zorunluluk ve eleştiriler
Eski bir Anayasa Mahkemesi Hakimi olan Sulyok, imza sürecinde yasal prosedürlere uyduğunu ancak bu değişikliğin Macaristan demokrasisi için tehlikeli bir emsal oluşturduğunu savundu. Sulyok, anayasal değerlerin ve kuvvetler ayrılığı ilkesinin bu yöntemle zedelendiğini belirterek, kamu görevlilerinin görevden alınma biçiminin hukukun üstünlüğü açısından ciddi bir yara olduğunu ifade etti.
Magyar’dan "güveni tesis ediyoruz" mesajı
Başbakan Peter Magyar ise yaşanan gelişmeleri bir "yeniden inşa" süreci olarak nitelendirdi. Orban döneminin yarattığı tahribatı onarmaya çalıştıklarını belirten Magyar, devletin yeniden vatandaşın hizmetine girmesi için gücün sınırlandırılmasının şart olduğunu vurguladı. Magyar, uzun süredir Sulyok’u ulusal birlikten uzaklaşmakla ve eski yönetimin çıkarlarını korumakla suçluyordu.
Orban’dan sert tepki: Despotluk gerçeğe dönüştü
Eski Başbakan Viktor Orban ise sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, yaşananları sert bir dille eleştirdi. Cumhurbaşkanı’nın görevden alınmasını "despotluğun somutlaşması" olarak tanımlayan Orban, "Eğer Cumhurbaşkanı’na bu yapılabiliyorsa, yarın hiç kimse güvende olmayacaktır" ifadelerini kullanarak, ülkede güven ortamının kalmadığını savundu.
Yeni dönemde neler değişecek?
Anayasal değişiklikler sadece cumhurbaşkanlığı makamıyla sınırlı kalmıyor. Yeni düzenleme, politika yapıcılara 12 yıllık görev süresi sınırı getirirken, Anayasa Mahkemesi hakimlerine de 70 yaş zorunlu emeklilik şartı koşuyor. Bu değişikliğin, Orban’ın yakın müttefiki olarak bilinen Anayasa Mahkemesi Başkanı Peter Polt’un görevden ayrılmasına yol açması bekleniyor. Parlamento ise yeni bir anayasa kabul edilene veya en fazla beş yıllık süre dolana kadar yeni cumhurbaşkanını belirlemek için çalışmalarına hız verecek.
